Een stol is een luxe brood. Hoofdbestanddelen zijn deeg, rozijnen en amandelspijs. Van oorsprong is het een vruchtbaarheidssymbool. Ze worden vooral in Nederland en Duitsland gegeten, maar mede dankzij de verkoop ervan door de (Duitse) supermarkten Aldi en Lidl (rond de kerst) is dit ook in de buurlanden ingeburgerd geraakt. Omdat de lekkernij traditioneel vooral rond Kerstmis en Pasen wordt gegeten, wordt deze vaak kerststol of paasstol genoemd, ook pinksterstol komt voor. De handel gebruikt ook wel de term feeststol.
Deeg
500 g bloem
100 g gemalen amandelen
150 g suiker
1 pakje gist
150 ml lauwe melk
100 g magere kwart
250 g boter
2 eieren
10 g vanillesuiker
1 snuif zout
50 gekonfijte appelsien- en citroenschil
200 g rozijnen geweekt in rum
1 pakje marsepein
50 g gesmolten boter en rijkelijk poedersuiker
Voorbereiding
Verwarm de oven voor op 190°C.
Bereidingswijze
Meng in een grote kom helft van de bloem, amandelen, suiker en gist. Verwarm in een kleine steelpan melk, vanille. en boter tot 120°-130°. Voeg toe aan de droge ingrediënten; klop tot het net vochtig is. Voeg appelsien en citroenschil en rozijnen toe; meng tot een glad mengsel. Roer de resterende bloem, kwark en zout erdoor om een zacht deeg te vormen (het deeg zal plakkerig zijn).
Kneed op een met bloem bestoven oppervlak tot een glad en elastisch deeg, 6-8 minuten. Plaats in een ingevette kom, draai een keer om de bovenkant te vetten. Dek af en laat op een warme plaats rijzen tot het in volume verdubbeld is, ongeveer 1 uur.
Rol elk deel uit tot een rechthoek.
Plaats de marsepein. Rol op, beginnend met de lange kant; knijp de naad dicht om te verzegelen. Plaats de Stollen op een met bakpapier beklede bakplaat.
Bedek met een theedoek; laat rijzen op een warme plaats tot bijna verdubbeld, ongeveer 30 minuten.
Verwarm de oven voor op 190°. Bak tot ze goudbruin zijn, 45 – 55 minuten. Haal uit de oven en laat afkoelen op een rooster.
Besprenkel rijkelijk boter en poedersuiker over de warme stollen.